Ойрх Дорнод дахь мөргөлдөөний улмаас газрын тосны үнэ огцом өслөө

Өнөөдөр, 13:27

АНУ, Израил улс Ирантай зэвсэгт мөргөлдөөнд орсонтой холбоотойгоор дэлхийн зах зээлд огцом савлагаа үүсээд байна. Ялангуяа газрын тосны үнэ огцом өсөж, хөрөнгийн зах зээл уналт үзүүллээ.

Газрын тосны үнэ огцом нэмэгдэв

Ням гарагийн орой фьючерс арилжаа эхлэхэд АНУ-ын түүхий тосны үнэ баррель тутамд 8 ам.доллараар буюу 12 хувиар өсч, 75 орчим ам.долларт хүрэв. Олон улсын жишиг үнэ болох OPEC-ийн хяналтад багтдаг зах зээл дээрх Brent тос 12 гаруй хувиар өсч, баррель нь 82 ам.долларт хүрсэн байна. Шинжээчдийн үзэж буйгаар, мөргөлдөөн цаашид үргэлжилбэл үнийн өсөлт тогтвортой үргэлжлэх магадлалтай байна.

Хөрөнгийн зах зээл унав

Газрын тос өссөн ч хөрөнгийн зах зээлд эсрэг хандлага ажиглагдав. АНУ-ын гол индексүүд болох S&P 500, Nasdaq Composite, Dow Jones Industrial Average-ийн фьючерсүүд 1 хувиас дээш унасан байна.

Гэсэн ч газрын тосны салбарын компаниудын хувьцаа өсөлт үзүүлэв. Тухайлбал, ExxonMobil болон Chevron-ийн хувьцаа ойролцоогоор 2 хувиар өссөн бол батлан хамгаалахын салбарын Northrop Grumman, Lockheed Martin зэрэг компанийн хувьцаа мөн бага зэрэг нэмэгдсэн байна.

Газрын тос экспортлогч орнуудын байгууллага болон түүний холбоотнууд өдөрт 206 мянган баррелиар олборлолтоо нэмэгдүүлэхээ мэдэгджээ. Гэсэн ч шинжээчид үүнийг үнийн өсөлтийг бүрэн тогтоон барихад хангалтгүй гэж үзэж байна.

Хормузын хоолой дахь эрсдэл

Цаашдын нөхцөл байдал Ираны хяналтад байдаг Хормузын хоолойноос ихээхэн хамаарна. Энэ нарийн усан гарцаар дэлхийн өдөр тутмын газрын тосны нийлүүлэлтийн ойролцоогоор тавны нэг нь дамжин өнгөрдөг.

Хэрэв тус хоолой хаагдвал дэлхийн зах зээлд эрчим хүчний ноцтой хямрал үүсэх эрсдэлтэй. Өмнө нь 2019 онд Саудын Арабын Абкайк дахь нефтийн байгууламж халдлагад өртөж байсан бөгөөд ийм төрлийн дэд бүтцэд гэмтэл учирвал удаан хугацаанд сэргээгдэх боломжгүйг шинжээчид анхааруулж байна.

Азийн орнуудад илүү хүчтэй нөлөөлнө

Хормузын хоолой хаагдвал Хятад, Энэтхэг зэрэг Азийн томоохон эдийн засгууд сөргөөр нөлөөлөх магадлалтай. Ялангуяа Хятад улсын хувьд Ираны газрын тосны гол худалдан авагчдын нэг тул нийлүүлэлт тасалдвал өөр эх үүсвэрээс өндөр үнээр худалдан авах шаардлага үүснэ. Энэ нь дэлхийн үнийг цаашид улам өсгөх шалтгаан болно.

Шатахууны үнэ өсөх төлөвтэй байна

Иран улс дэлхийн зургаа дахь том газрын тос үйлдвэрлэгч орон. Иймээс цэргийн мөргөлдөөн удаан үргэлжилбэл газрын тосны үнэ өсч, улмаар шатахууны жижиглэнгийн үнэ болон инфляц нэмэгдэх эрсдэлтэй.

Өмнө нь Израил Иранд халдах үед Brent тосны үнэ нэг өдрийн дотор огцом өсөж байсан бол гал зогсоох тохиролцоо хийгдсэний дараа буурч байв. Энэ удаад ч мөн адил мөргөлдөөн хэр удаан үргэлжлэхээс зах зээлийн ирээдүй хамаарах юм.

Ойрх Дорнод дахь энэхүү мөргөлдөөн нь зөвхөн бүс нутгийн асуудал бус, дэлхийн эдийн засагт шууд нөлөөлөх хүчин зүйл болоод байна. Газрын тосны үнэ өсөх нь шатахууны үнэ, инфляц, хөрөнгийн зах зээлд дарамт үүсгэж болзошгүй. Цаашдын нөхцөл байдал Хормузын хоолойн аюулгүй байдал болон цэргийн ажиллагааны үргэлжлэх хугацаанаас шууд хамаарахаар байна.

https://itoim.mn/a/2026/03/02/world/rru?4aa339e66ee7832497c069ea76b84488

Сэтгэгдэл

АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд www.WEBS.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 9318-5050 утсаар хүлээн авна.